คนไข้หลายท่านมีอาการทางจมูกมานาน จมูกไม่ได้กลิ่น หายใจไม่สะดวก ต้องใช้ยาซ้ำๆ บางคนเคยผ่าตัดมาแล้วแต่ยังมีปัญหาอยู่ ประสบการณ์สอนผมว่าการผ่าที่ดี เริ่มจากการวินิจฉัยให้ถูกและรู้ว่าเรากำลังแก้อะไร ภาพ CT ที่ผิดปกติ ต้องผ่าทุกครั้งไหม รักษาด้วยยาก่อนได้ไหม หรือควรผ่าตัดเลย การตัดสินใจนี้สำคัญ

ในเคสยากโดยเฉพาะคนที่เคยผ่าตัดมาก่อน กายวิภาคมักเปลี่ยนไป มีพังผืด และบางจุดอยู่ใกล้ตา เส้นประสาท หรือสมอง ต้องรู้ว่าจะไปต่ออย่างไร และรู้ว่าเมื่อไหร่ควรหยุด สิ่งที่ต้องคิดระหว่างผ่าตัด คือ สิ่งที่กำลังทำอยู่ช่วยคนไข้แค่ไหน และความเสี่ยงยังคุ้มไหม หลักการผ่าตัดของผม คือความปลอดภัยต้องมาก่อน หลายครั้งความต่างระหว่างการผ่าตัดที่ดีและการผ่าตัดที่อันตราย อยู่ตรงการตัดสินใจเพียงไม่กี่นาที เป้าหมายของการผ่าที่ดีคือ ผ่าให้ดีที่สุดเท่าที่ยังปลอดภัย ถ้าทำต่อได้แต่เสี่ยงมากก็ต้องหยุด ต้องพาคนไข้ออกจากห้องผ่าตัดให้ได้อย่างปลอดภัยก่อน

นอกจากรักษา ผมยังสอนนักศึกษาแพทย์ แพทย์ประจำบ้าน และทำงานวิจัยด้านโรคจมูกและไซนัส ผมพบว่าสิ่งที่เราเชื่อจากประสบการณ์อาจผิดได้ และคำตอบที่เคยถูกเมื่อสิบปีก่อนอาจไม่ใช่คำตอบที่ดีที่สุดในวันนี้ ผมยังอ่าน ยังทำวิจัย และยังเรียนรู้อยู่ตลอดเวลา แนวทางของผมคือ วินิจฉัยให้ถูก รักษาเท่าที่จำเป็น ผ่าตัดเมื่อมีเหตุผล และรู้ว่าเมื่อไหร่ควรหยุด
----------------------------------------
รักษา-ผ่าตัด-โรคที่เกี่ยวข้องกับภูมิแพ้ ไซนัส และก้อนมะเร็ง/เนื้องอกต่างๆในโพรงจมูกและไซนัส กระบอกตา ขั้วประสาทตา ฐานกะโหลก ท่อน้ำตา ผ่านกล้องเอ็นโดสโคป แบ่งเป็น 3 ประเภท เช่น

1. กลุ่มไซนัส ริดสีดวงจมูกดื้อยา-Refractory CRSwNP, ไซนัสร่วมกับโรคหืด (Asthma) หรือไวต่อ ASA (AERD), ผ่าตัดที่ไซนัสหน้าผาก (frontal sinus/mucocele), มีพังผืดเกาะ (Scarring) หรือกระดูกงอกใหม่บังช่องเปิดไซนัส (Neo-osteogenesis), เคสซับซ้อนและผ่าตัดแก้ไขซ้ำ 

2. กลุ่มภูมิแพ้ ผ่าตัดแก้คัดจมูก จี้เส้นประสาทน้ำมูก ผนังจมูกคด

3. กลุ่มเนื้องอก-มะเร็ง-อื่นๆ ผ่าตัดเอาก้อนเนื้อออกผ่านกล้อง ร่วมประเมินความเป็นไปได้ในการหายขาด ตรวจรักษากระดูกตายจากรังสี รักษาเลือดกำเดาไหลทุกรูปแบบ รวมถึงเลือดกำเดาไหลจากกรรมพันธุ์ (HHT)

งานวิจัยและการผ่าตัดที่ได้รับการตีพิมพ์ในวารสารทางการแพทย์ชั้นนำ เช่น IFAR, Rhinology, หรือ Laryngoscope ดูเพิ่มเติมได้ที่ Google Scolar
------
รองศาสตราจารย์ นพ.วิรัช จิตสุทธิภากร
ตรวจและปรับปรุงล่าสุด 24 กย. 2569